De dominee als verleider

Blog Andries

Andries Knevel

‘Ik wil geen dominee zijn, ik wil verleiden.’ Deze zin stond onlangs als grote kop in NRC Handelsblad. Feike Sijbesma nam afscheid als bestuursvoorzitter van speciaalchemieconcern DSM. De komende jaren gaat hij zijn (oud-)collega’s vertellen dat duurzaamheid toch echt bovenaan de agenda van grote bedrijven moet komen te staan.

Politicus Frans Timmermans is ook druk bezig met het milieu. En hij zei: “Ik wil de onwillige landen verleiden om mee te doen.” Tja, verleiden. Dat woord staat er niet best op in de Bijbel. Alle teksten over ‘verleiden’ zijn negatief. En de waarschuwingen tegen verleiding zijn talrijk. 

‘Dat niemand u verleide met ijdele woorden.’ Of: ‘Adam is niet verleid, maar de vrouw.’ En: ‘Kinderkens, dat niemand u verleide.’ Dus wat heeft een dominee met verleiding te maken? Niets, zegt Feike Sijbesma. ‘Ik wil helemaal geen dominee zijn. Ik wil dat mensen hun gedrag gaan veranderen. En daar heb je dus juist geen dominee voor nodig.’ 

Huh? Wat? Een dominee wil toch ook dat we onze houding en ons gedrag veranderen? Het beroep ‘dominee’ staat er in onze cultuur niet al te best voor. Het is synoniem aan preken, saai en moralistisch. Maar is dat laatste niet juist iets wat bijvoorbeeld ook aan de klimaatbezorgden kleeft? Moralisme, anderen vertellen wat ze wel en niet mogen. 

‘Daarom’, zegt Feike, ‘wil ik niet preken, maar verleiden. En vertellen hoe mooi het is als we ons gedrag gaan veranderen. Wat een geweldige toekomst wij en onze kinderen dan tegemoet gaan.’ 

Maar wacht eens, doet een dominee dat ook niet? Vertellen hoe mooi een leven met Jezus is, en hoe mooi een toekomst is waarin God Zijn koninkrijk ten volle zal ontplooien. ‘Wij bidden van Christuswege, laat u met God verzoenen,’ zegt Paulus. En daar komen de dominee en de verleider samen. In een preek (jawel) vertelt een dominee over verzoening, vergeving en de grote liefde van God, opdat wij zouden geloven. Verleiden tot geloven. Wat mooi. 

Tip voor de redactie?

Of heb je een foutje gezien? Mail ons