Icon--npo Icon--twitter Icon--facebook Icon--instagram Icon--mail Icon--search Icon--video Icon--image Icon--audio Icon--EO Icon--whatsapp Icon--linkedin Icon--snapchat Icon--youtube Icon--quote arrow-right Icon--arrow-down Icon--chevron-right Icon--menu clock Icon--background Icon--backgroundContent Icon--overlayBottom Icon--overlayTop Icon--girl Icon--boy Icon--cross

Hoe voelen tieners met een ‘rugzakje’ zich thuis in de kerk?

Tips van Corjan Matsinger

Tienermeisje

We hebben in de jeugdgroep van onze kerk aardig wat tieners met een ‘rugzakje’. De autistische jongeren haken soms af in onze georganiseerde chaos met wisselende leiders en een vol programma. Op welke manieren kunnen we deze tieners helpen om zich thuis te voelen in de groep?

Het vraagt van sommige tieners inderdaad best veel om mee te draaien in het jeugdwerk van de kerk. De jongeren met een ‘rugzakje’ zijn jongeren met een autisme spectrum stoornis (ASS). Voor­ heen werd er onderscheid gemaakt tussen een aantal ‘vormen’ van autisme, zoals klassiek autisme, asperger en PDDNOS. Tegenwoordig vallen al die vormen onder de noemer ASS.

Mensen met een ASS verwerken informatie – wat ze zien, horen, ruiken en voelen – in hun hersenen op een andere manier dan mensen zonder een ASS. Dat zorgt ervoor dat zij zichzelf en de wereld om hen heen op een andere manier ervaren. Dat kan op de tienergroep problemen met zich meebrengen, maar het kan ook zorgen voor sterke kanten die andere mensen niet hebben!

Uitputtingsslag

Realiseer je: al dat groepsgedoe op de tienergroep is voor hen soms een ware uitputtingsslag. Praten over je gevoelens is meestal ingewikkeld, net als het inschat­ ten van de gevoelens van bijvoorbeeld leeftijdsgenootjes. Soms lijken ze bot of ongevoelig. De tieners zoeken vaak ‘vastigheid’ in vaste gedragspatronen, rituelen of hobby’s.

Praktische tips voor het optrekken met ASS-jongeren:

  • Wees positief en liefdevol

Benader de jongere liefdevol en bemoedigend. Verwacht geen empathie of dankjewel. Realiseer je dat de jongere niet bewust ‘star’ of ‘moeilijk’ doet; sommige dingen komen voort uit het onvermogen mee te doen in dat wat wij als normaal beschouwen.

  • Overleg regelmatig met de ouders

Geef als jeugdwerkers aan de ouders of de tieners zelf wekelijks door wat je gaat doen, zodat ouders hun kind kunnen voorbereiden. Plan overdrachtsgesprekken in met de ouders bij de start van het nieuwe seizoen en vraag waarmee rekening gehouden moet worden. En durf ook tussentijds te overleggen.

  • Zorg voor een duidelijke structuur

Bied een duidelijke structuur in het jeugdwerk. Maak de structuur van de jeugdwerkactiviteit eventueel visueel met ‘ritmekaarten’ (pictogrammen). Geef zo nodig de (globale) tijden aan van de onderdelen.

  • Werk met vaste kleine groepjes

Werk met vaste kleine groepjes, met dezelfde leiding en hanteer dezelfde regels. Kom afspraken na.

  • Communicatie

Gebruik heldere taal. Stel vragen die slechts voor één uitleg vatbaar zijn. Geef voldoende tijd om de jongere iets te laten verwoorden.

  • Geloofsinteresse

In zijn algemeenheid is het geloof van deze jongeren vooral gericht op feiten en kennis. De precieze route van Paulus’ reizen is makkelijker te begrijpen dan de implicaties van het kernwoord ‘genade’. Leg symbooltaal goed uit.

  • Geniet van hun kwaliteiten

Zet jongeren in hun kracht. Als een tiener bijvoorbeeld helemaal gek is van een PowerPoint maken, zet hem of haar daar dan op in. Van sommige onderwerpen weten ze superveel af. Laat je verrassen door hun encyclopedie­achtige knowhow van de Tweede Wereldoorlog, de bushcraft­sur­vivaltips of hun kennis van ingewikkelde Playstation­games.

Leestip

Handboek voor kinder- en jeugdpastoraat (hoofdstuk 16: Jongeren met een sociale beperking), Corien Rietberg en Corjan Matsinger, uitgeverij Buijten & Schipperheijn, 256 blz., € 19,95.

Beeld: Shutterstock

Tip voor de redactie?

Of heb je een foutje gezien? Mail ons