Icon--npo Icon--twitter Icon--facebook Icon--instagram Icon--mail Icon--search Icon--video Icon--image Icon--audio Icon--EO Icon--whatsapp Icon--linkedin Icon--snapchat Icon--youtube Icon--quote arrow-right Icon--arrow-down Icon--chevron-right Icon--menu clock Icon--background Icon--backgroundContent Icon--overlayBottom Icon--overlayTop Icon--girl Icon--boy Icon--cross

Wist je dat deze 10 uitvindingen door Joden zijn gedaan?

Van jeans en de afstandsbediening, tot WhatsApp en Google

De pakweg 15 miljoen Joden vormen nog geen kwart procent van de wereldbevolking. Maar ondanks hun geringe aantal hebben ze een duizelingwekkende hoeveelheid uitvindingen gedaan, in de breedste zin van het woord. Een kleine bloemlezing.

1. Jeans

Bijna iedereen heeft jeans in z’n garderobe. Dat hebben we te danken aan de Joods-Amerikaanse Levi Strauss (1829-1902), die de eerste fabriek bouwde waarin bluejeans (spijkerbroeken) geproduceerd werden. Levi Strauss & Co opende zijn deuren in 1853 in San Francisco.

2. Psychoanalyse

Sigmund Freud (1856–1939) is de grondlegger van de psychoanalyse. Zijn onderzoek naar de menselijke geest had veel invloed in de psychologie en andere takken van de wetenschap. De Oostenrijker wordt tot de invloedrijkste mensen van de 20e eeuw gerekend.

3. De Bijenkorf

Warenhuis De Bijenkorf werd in 1870 opgericht door Simon Philip Goudsmit (1845-1889). Hij begon aan de Amsterdamse Nieuwendijk met een zaakje in garen en band. Na zijn dood bouwden zijn weduwe en een neef de zaak uit. De Bijenkorf-ondernemers bedachten ook de formule van de HEMA.

4. Unox-rookworst

De Brabantse heren Hartog en Zwanenburg stonden aan de basis van een van de meest Hollandse producten: de Unox-rookworst. Hun fabriek werd in 1929 deel van een voorloper van Unilever.
Opmerkelijk is trouwens dat het bij deze rookworst om een varkensvleesproduct gaat. Unox vervaardigt tevens de populaire HEMA-rookworst.

5. Google en Facebook

Opvallend is dat er veel Joden aan de top staan van wereldberoemde, invloedrijke en innovatieve multinationals. Denk aan Larry Page, de CEO van Google, en Facebook-topman Mark Zuckerberg.

6. Atoombom

In de strijd tegen de nazi’s ontwikkelde een groep wetenschappers in het diepste geheim de atoombom. Aan het hoofd van dit team stond de vanuit Duitsland naar de VS gevluchte Jood Robert Oppenheimer (1904–1967), ‘de vader van de atoombom’, die zich later publiekelijk tegen het gebruik van deze uitvinding keerde.

7. Afstandsbediening

Comfortabel op de bank blijven zitten terwijl je met een druk op de knop naar een andere tv- of radiozender switcht? Slimme uitvinding van de Joods-Amerikaanse natuurkundige Robert Adler (1913-2007). Hij bedacht de eerste draadloze afstandsbediening voor de televisie in 1956: de ‘Space Command’.

8. Wifi en Bluetooth

Hedy Lamarr (1940), Hollywoodactrice én uitvindster.

Ze was een mannenmagneet en stond in haar glordiedagen te boek als “’s werelds mooiste vrouw”. Maar ze was ook heel intelligent. Hedy Lamarr (1914-2000) was een Joods-Oostenrijks-Amerikaanse schoonheid, die niet alleen een populaire Hollywood-actrice was, maar ook uitvindster. Ze stond bijvoorbeeld aan de wieg van de draadloze communicatie zoals wij die nu kennen. Ze bedacht namelijk een revolutionaire techniek die aan de basis ligt van onder meer Wifi en Bluetooth.

9. Telefooncamera’s

Er worden dagelijks miljoenen selfies en andere foto’s met mobieltjes gemaakt en razendsnel online vespreid. De eerste die een camera voor de telefoon bedacht, is de Joods-Franse wiskundige, uitvinder en ondernemer Philippe Kahn (66), die trouwens tientallen patenten op zak heeft. Dat was in 1996. De rest is geschiedenis.

10. WhatsApp

Nog steeds razend populair onder miljoenen gebruikers, deze handige uitvinding van de Joods-Oekraïense Jan Koum (42). Hij kwam ooit als een straatarme migrant naar de VS, en werd in één klap miljardair mee toen hij WhatsApp in 2014 aan Facebook verkocht.

Docu-serie 'Je zal maar uitverkoren zijn'

De uitvindingen 1 t/m 6 komen aan bod in de nieuwe, zesdelige documentaire Je zal maar uitverkoren zijn, die de EO in het kader van de Joodse programmering uitzendt op NPO 2. Vanaf zondag 11 november, 15.30 uur.

Dit is de bewerking van een langer artikel in EO-Visie. Meer van dit soort verhalen lezen? Vraag hier een gratis proefnummer aan.

Beeld: Unsplash, Wikimedia

Tip voor de redactie?

Of heb je een foutje gezien? Mail ons