Icon--npo Icon--twitter Icon--facebook Icon--instagram Icon--mail Icon--search Icon--video Icon--image Icon--audio Icon--EO Icon--whatsapp Icon--linkedin Icon--snapchat Icon--youtube Icon--quote arrow-right Icon--menu clock Icon--background Icon--backgroundContent Icon--overlayBottom Icon--overlayTop Icon--girl Icon--boy Icon--cross

'We ontdekten dat we de duivel kunnen verslaan'

Iraakse aartsbisschop Mirkis streeft naar eenheid in Irak

in Nieuws

Mensen in vrede met elkaar laten samenleven. Dat is het levensdoel van de Iraaks-Chaldese aartsbisschop Mirkis. Zijn land wordt al jaren verscheurd door allerhande problemen. Eerst nam terreurgroep IS delen van Irak over, vervolgens wilden de Koerden zich afscheiden. Ondanks alles blijft de aartsbisschop vechten voor vrede, waarbij vooral studenten zijn hart hebben. 

De grenzen, die zijn het probleem, zegt Yousif Thomas Mirkis – de Chaldese aartsbisschop van Kirkuk en Sulaymaniya – over de vele conflicten in het Midden-Oosten. In de ontvangstzaal van de Chaldese kerk in de Iraakse oliestad Kirkuk blikt hij terug op de drie jaar dat de islamitische groep IS een groot deel van Irak in handen had. Had, want de Iraakse premier Abadi heeft zojuist verklaard dat de groep verslagen is in Irak.

“Onze wereld is kwetsbaar," zegt hij. “In het Midden-Oosten zijn wij erg geobsedeerd door grenzen. Daesh wilde de grenzen veranderen, en daar vochten we tegen.” Daesh – de lokale benaming voor IS – verwijderde voor haar kalifaat de grens tussen Irak en Syrië, vanuit haar visie dat een islamitische staat de hele islamitische gemeenschap moet verenigen.

Referendum
Ook de Koerden maakten een inschattingsfout toen ze in september een referendum voor onafhankelijkheid hielden. Zij meenden dat hun staat ook gebied zou beslaan dat betwist is tussen hen en de stad Bagdad – zoals Kirkuk en omgeving. Het Iraakse leger strafte dat af, door de controle over Kirkuk – sinds 2014 in Koerdische handen – over te nemen. “De Koerden dachten dat het mogelijk was hun grenzen te verleggen, maar vergisten zich. Iedereen is tegen je als je dat probeert. Grenzen zijn niet gebaseerd op logica, maar op gevoel.”

De zevenduizend christenen vormen een kleine minderheid in Kirkuk, maar proberen vanuit die positie goede contacten te onderhouden met Koerden, Arabieren en Turkmenen, die geen van allen een meerderheid vormen en nauwelijks weten samen te werken.

'We staan niet toe dat de één de ander dwingt te vasten, of verbiedt alcohol te drinken'

Studenten
Mirkis draagt zijn visie voor Irak graag uit. Zo haalde hij zo’n driehonderd studenten naar Kirkuk, nadat IS Mosul had bezet. Zowel moslims, yezidi’s als christenen, jongeren tussen de 17 en 23, die hij in elf studentenhuizen zorgvuldig mengde – op afkomst, niet op geslacht. “Om samen te leven en elkaar te accepteren. Slaap in dezelfde kamer en word vrienden. Hou je religie voor jezelf, heb een open blik. We staan niet toe dat de één de ander dwingt te vasten, of verbiedt alcohol te drinken.”

Dit is de toekomst van Irak, zegt hij stralend. “God zond deze studenten, ik moest voor hen zorgen. Op een dag heb ik ze misschien nodig om anderen te helpen. Dit is hoe we ons land herbouwen.” Mirkis is trots op de groep zojuist afgestudeerde studenten die lachend poseert op de grote foto in zijn kamer. “We hebben niets anders gevraagd dan succes. En ze hebben me tevredengesteld: maar één procent faalde.”

Terwijl vier IS-strijders op hun bedden zaten, hadden de vrouwen alleen via sms contact met de buitenwereld

Verward en bang
Dat laatste is vooral verrassend vanwege een voorval dat het project overschaduwde. Toen IS in augustus probeerde Kirkuk te veroveren, bestormden strijders de studentenhuizen. Zeven jonge vrouwen verborgen zich onder hun bed, en lagen daar acht uur, in totale stilte. Terwijl vier IS-strijders op hun bedden zaten, hadden ze alleen via sms contact met de buitenwereld. “Nu weten we dat wonderen geschieden. We konden ze redden.” De bisschop zoekt op zijn telefoon naar een filmpje dat na de bevrijding van de vrouwen is gemaakt. Ze zien er verward en bang uit. “Daarna vroegen ze me alleen om naar een ander huis te mogen verhuizen. Ze zijn aan het eind van het jaar allemaal geslaagd.”

Mirkis ziet het als een signaal. “We ontdekten dat we de duivel, Daesh, kunnen verslaan. Als we ons land verlaten, geven we onze rechten weg. Verzet is beter.” Hij is blij dat 10 december, de dag waarop Irak bevrijd is verklaard, een nationale dag zal zijn. “Zelfs op de donkerste dagen zeiden we: 'We moeten winnen.' Het gaat om hoop en herbouw.”

Spandoek
Terwijl hij dertig van de studenten, die voor hun laatste jaar teruggingen naar Mosul, nog financieel helpt, is hij bezig met andere littekens die IS achterliet. “De volgende stap is herbouwen en wonden genezen. Ik ging naar Hawija, om te zien wat er is gebeurd met hen die onder Daesh leefden.” Hij bracht voedsel bij vijfhonderd gezinnen in het voormalige IS-bolwerk, “en ik had spijt dat we geen schoenen in onze vrachtwagen hadden gestopt. Ze zijn er zo arm…”

De vrachtwagen had een spandoek met het opschrift: ‘De christenen van Kirkuk zijn jullie broeders.' “Dat stond in schril contrast met de slogans van Daesh, die ons eruit gooide.” Hij zag vooral dankbaarheid, en mensen die rijstzakken omklemden als geliefden, omdat ze al zolang geen rijst meer hadden gegeten.

Waar velen Irak als verloren beschouwen, blijft Mirkis positief over de toekomst. Als je maar bouwt en herenigt, stelt hij. Om plechtig te besluiten: “Want wat er in hun harten gebeurt, gaat dieper dan we kunnen zien.”

Tekst en beeld: Judit Neurink

Tip voor de redactie?

Of heb je een foutje gezien? Mail ons