Icon--npo Icon--twitter Icon--facebook Icon--instagram Icon--mail Icon--search Icon--video Icon--image Icon--audio Icon--EO Icon--whatsapp Icon--linkedin Icon--snapchat Icon--youtube Icon--quote arrow-right Icon--menu Icon--background Icon--backgroundContent Icon--overlayBottom Icon--overlayTop

'Nieuwe spirituelen' zijn best sociaal betrokken

...maar niet zo betrokken als kerkelijke mensen

in Geloven

Zijn nieuwe spirituelen egocentrisch, en daardoor minder sociaal betrokken dan anderen, zoals vaak beweerd wordt? Joantine Berghuijs beantwoordt in haar proefschrift die vraag met een duidelijk 'nee.' Berghuijs promoveert op 20 maart aan de Universiteit Utrecht.

Uit het onderzoek van Berghuijs blijkt dat nieuwe spirituelen, die in Nederland 22-24% van de bevolking vertegenwoordigen, zich niet onderscheiden van het gemiddelde als het gaat om sociale waarden en normen, filantropie, giften aan goede doelen, vrijwilligerswerk en mantelzorg.

Kerken
Wel zijn ze minder sociaal betrokken dan kerkelijke en andere traditioneel religieuze groepen, maar meer dan degenen die een seculiere (niet-religieuze of niet-spirituele) levenshouding hebben. Nieuwe spirituelen zijn wel weer sterker dan anderen betrokken bij organisaties voor natuur en milieu en vredesinitiatieven. En dat is volgens Berghuijs een teken dat ze verder kijken dan hun eigen belang.

Demografie
Overigens blijkt de rol van spiritualiteit bij sociale betrokkenheid niet zo groot te zijn als de invloed van demografische factoren. Hoger opgeleiden en ouderen zijn vaak meer sociaal betrokken dan lager opgeleiden en jongeren.
Bij sociale betrokkenheid speelt ook het gevoel van verbondenheid met jezelf, met anderen en met de natuur een rol. Dat gevoel van verbondenheid wordt door sommigen als spiritueel maar door anderen als niet-spiritueel beschouwd.

'Iets'
Nieuwe spirituelen geloven wel iets, maar horen veelal niet bij een traditionele kerk. Het zijn religieuze individualisten die in plaats van leerstellingen liever innerlijke ervaring als leidraad nemen in hun leven. Zij zijn overtuigd dat er 'meer tussen hemel en aarde' is, maar benoemen dat vaak niet als God. Ze laten zich inspireren door elementen uit verschillende religieuze tradities. Velen geloven in reïncarnatie, en spirituele groei door vele levens heen. Ze voelen zich ook vaak aangetrokken tot alternatieve geneeswijzen.

Beschuldigingen
De beschuldigingen over de lage sociale betrokkenheid van nieuwe spirituelen zingen al tientallen jaren rond, zonder dat er gedegen onderzoek naar is gedaan. Dit proefschrift van Berghuijs vult die lacune op. Uit haar onderzoek blijkt dat veel auteurs elkaar napraten, of beweringen van anderen overdrijven. Ook is er vaak sprake van het ventileren van meningen of visies in plaats van feiten.

Bron: Universiteit Utrecht/IKON

Tip voor de redactie?

Of heb je een foutje gezien? Mail ons