Icon--npo Icon--twitter Icon--facebook Icon--instagram Icon--mail Icon--search Icon--video Icon--image Icon--audio Icon--EO Icon--whatsapp Icon--linkedin Icon--snapchat Icon--youtube Icon--quote arrow-right Icon--menu clock Icon--background Icon--backgroundContent Icon--overlayBottom Icon--overlayTop Icon--girl Icon--boy Icon--cross

BLOG | Atheïsme is geen vijand

Johan Snel blogt over de lessen van het Nationaal Religiedebat

in Nieuws

Een nationaal religiedebat is net een nationaal dictee. In beide gevallen sta je al gauw met de mond vol tanden. En die ervaring hebben we ook hard nodig, vindt Johan Snel.

De afgelopen jaren zijn we er een beetje mee platgegooid, met het nieuwe atheïsme. In bestsellers als The God Delusion van Richard Dawkins werd God naar het schimmenrijk verbannen. En Wij zijn ons brein van Dick Swaab liet van mensen ook al weinig over. Op z’n best zijn we een chemische machine die zich soms illusies maakt. En God? Ach, ja.
Deze week ging het ietsje anders. Het was de week van de godsbewijzen. Aanleiding was het boek God bewijzen van Stefan Paas en Rik Peels. Vorige week kwamen Knevel & Van de Brink met een voorproefje en afgelopen woensdag was er het Nationaal Religiedebat in Amsterdam. De sfeer deed denken aan die bij het nationaal dictee, en daar was ook alle reden toe.

Logisch onmogelijk
In een uitverkocht Felix Meritis kruisten de schrijvers de degens met twee bekende atheïsten, Herman Philipse en Maarten Boudry. De voorgelegde hamvraag was, of het geloof in God ‘redelijk’ is. Het antwoord viel te raden: twee keer ja en twee keer nee. En daarna wilde het debat niet echt meer vlotten.  
Toch kwam er wel een punt voorbij dat misschien wel hét punt is. In zijn betoog wees Stefan Paas op de ‘ervaring’ van praktisch de hele mensheid, op onze intuïtie.
Nee, zei Herman Philipse. Religieuze ervaring kan niet bestaan, want die is logisch onmogelijk. Hij zei het twee keer en daarmee was de kous af.

Olifant
Ik moest denken aan een typisch staaltje Britse humor. Ooit sprak de oude houwdegen Lord Haldane in zo’n situatie: ‘I cannot define an elephant, but I recognize one when I see it.’ Een olifant definiëren is zo simpel niet, maar als er een voor je neus staat, herken je ‘m wel.
Het meest onbegrijpelijk en onlogisch is het Godsgeloof dat je aantreft bij mensen in hun diepste lijden, in de vluchtelingenkampen en concentratiekampen van deze wereld.
Het hart heeft z’n redenen die het verstand niet kent, wist Pascal al. Mensen geloven niet omdat ze argumenten hebben. Maar omdat ze iets meemaken dat al onze argumenten onderuit haalt.

Atheïsme is ook geen vijand, integendeel. Op z’n best is het de knusse variant van de godverlatenheid die elke gelovige kent. Van wat Jezus aan het kruis uitschreeuwde.

Tip voor de redactie?

Of heb je een foutje gezien? Mail ons