Icon--npo Icon--twitter Icon--facebook Icon--instagram Icon--mail Icon--search Icon--video Icon--image Icon--audio Icon--EO Icon--whatsapp Icon--linkedin Icon--snapchat Icon--youtube Icon--quote arrow-right Icon--menu Icon--background Icon--backgroundContent Icon--overlayBottom Icon--overlayTop

'Ik zal nooit vanwege gevaar weggaan uit Egypte'

in Geloven

Terwijl veel Nederlanders half augustus genoten van hun zomervakantie, sloegen radicale moslims hard toe in Egypte. Tientallen kerken, winkels en andere gebouwen van christenen werden in brand gestoken en verwoest. Voor Jij bent Sterk reisde Visie af naar El Minya, de regio waar de meeste aanslagen worden gepleegd.

"Blijf hier niet te lang," drukt een man ons op het hart, als we in een stoffig Egyptisch straatje uit de taxi stappen. "Ja, het is een gevaarlijke buurt, zeker voor westerse mensen," beaamt ds. Sameh Ibrahim, als ik even later met hem in zijn kerkje ben. De presbyteriaanse Gad al-Sayedkerk staat in de Abu Hilalwijk van El Minya. Een buurt met veel armoede, diefstal en moord.

"Het was alsof ik door een oorlogsgebied liep," vertelt ds. Ibrahim over die ene woensdag in augustus. Net als tientallen andere gebouwen van christenen in Egypte, werd zijn kerk in brand gestoken door radicale moslims. "Het leek op een film, waarin alle mensen van de aarde waren verdwenen. Ik had het gevoel dat ik als enig over was."

Jerrycans benzine

Op de ochtend van 14 augustus had ds. Ibrahim een taxibus naar Caïro genomen, maar toen hij hoorde van de aanslag op zijn kerk, keerde hij halsoverkop terug. De daders hadden bliksemsnel toegeslagen. Acht mannen op motoren en een tuktuk, bepakt met jerrycans benzine, waren voor de deur gestopt. "Ze schoten in de lucht en dreigden te schieten op iedereen die zich zou laten zien."

Van achter de gordijnen van hun flatjes keken sommige buurtbewoners toch en zagen hoe de mannen het hangslot van de kerkdeur doormidden schoten. Vervolgens werden de bovenverdiepingen in brand gezet, de ruimte voor kinderwerk en de bibliotheek, en tot slot de kerkzaal. Binnen vijf minuten waren ze weer weg. Buurtbewoners snelden toe om met tuinslangen de brand te blussen.

Verkoolde kerkbanken

"Toen ik die middag terugkwam in El Minya, reden er geen taxi’s meer. Ik moest te voet verder en zag alleen bij de moskee mensen op straat. Daar begint de radicale Moslim Broederschap vaak zijn acties, dus ik was bang dat ze me zouden tegenhouden. Gelukkig gebeurde dit niet."

Overal in de buurt brandden gebouwen. De straat bij de kerk was modderig van het bluswater en het vuur smeulde en rookte nog na. "Ik voelde me intens verdrietig. In de kerkzaal zag ik de verkoolde kerkbanken en het houten kruis, waar ik sinds enkele weken achter preekte. Ook dat was helemaal verbrand."

Angstige nacht

In de wijk waar ds. Ibrahim woont, leven christenen en moslims al decennialang vreedzaam naast elkaar. "De meeste mensen zijn hier opgegroeid; we leven als goede buren samen. Bij het blussen van de kerk kwamen de moslims ons helpen. De dreiging komt dan ook niet van hen, maar van radicale groeperingen."

De predikant, die in een flat tegenover de kerk woont, ging een angstige nacht tegemoet. Bij een koptische kerk in de buurt waren de daders teruggekomen om nogmaals brand te stichten. "We hadden gehoord dat ze ook bij ons zouden terugkomen, en mijn familie belde me steeds: 'Je moet daar weg, ga naar een veilige plek.' Maar ik wilde blijven. Nergens zou het echt veilig zijn en hier kon ik de mensen in de buurt steunen."

Hij deed de deur goed op slot, schoof er een grote ijzeren grendel voor en liet het licht uit. "Voor het eerst in mijn leven was ik bang en voelde ik gevaar. Ik deed geen oog dicht." Het bleef rustig, maar ook de nachten erna waren er geruchten dat er een nieuwe aanslag zou komen. Buurtbewoners bleven 's nachts op straat om zo nodig hun wijk te beschermen. "Ik sloot me bij hen aan, wilde er voor hen zijn."

Gebedsbijeenkomst

De angst voor nieuwe aanslagen is in deze buurt haast voelbaar. Toch ziet de predikant ook Gods bescherming. "Stel, dat de aanval had plaatsgevonden terwijl onze tienergroep of kinderen in de kerk waren! Nu was er gelukkig niemand aanwezig."

De eerste zondag na de aanslag opende de kerk ‘s morgens haar deuren voor een gebedsbijeenkomst. Hoewel de kerkenraad vanwege de gevaarlijke situatie weinig mensen verwachtte, stroomde de kerk vol met mensen. "Deze gebeurtenissen drijft mensen samen. Het maakt relaties sterker, want we hebben elkaar nodig. Ik preekte vóór de aanslag vaak over 1 Petrus 1, over de vervolging van de eerste christenen. Nu ervoeren we zelf wat dit betekent. Van Petrus leer ik dat ik niet bang moet zijn om te lijden, maar moedig. Tussen Jezus’ lijden en ons lijden zie ik een verband. We leven vanuit de kracht van Zijn opstanding. Samen beleven we ons geloof en moeten we het van betekenis laten zijn voor ons leven hier."

Fundament

De situatie voor christenen in Egypte blijft zorgelijk. De partij van de afgezette president Morsi, de Moslim Broederschap, is aan de kant gezet en heeft geen politieke macht meer. Zij uiten hun onvrede onder andere via aanslagen op christenen, van wie er steeds meer Egypte verlaten. Wordt het voor ds. Ibrahim ook geen tijd om weg te gaan? "Ik zal nooit vanwege gevaar weggaan. Tijdens de eerste nacht na de aanslag moest ik steeds denken aan een hymne die we hier vaak zingen: 'In het Woord van de levende God, zien we een fundament voor ons geloof, standvastig als een berg.' Daar wil ik op vertrouwen."


Tekst: Marco van der Straten
Beeld: Danny Grootveld
Bron: Visie 2013, nr. 49

'Het geweld geeft ons geloof meer waarde'

Ook de ooit zo rijk aangeklede koptische Amir Tadroskerk viel ten prooi aan de gewelddadigheden van 14 augustus. De kerk is volledig verwoest; de grond ligt bezaaid met brokstukken, verwrongen staal hangt doelloos aan het plafond.

De Amir Tadros geldt als de belangrijkste koptische kerk van de regio El Minya, zo’n 250 kilometer onder Caïro. Priester Benjamin vertelt: "We waren bezig met voorbereidingen voor de viering van het 100-jarige bestaan van deze kerk. Nu is alles verwoest. Het leger of de politie probeerde ons niet eens te helpen."

Ondanks het enorme geweld van de afgelopen tijd tegen christenen, vertelt de priester dat ze niet bang zijn. Op de eerste gebedsbijeenkomst, twee dagen na de aanval, kwamen zoveel mensen af, dat ze de groep hebben moeten splitsen. Het pleintje naast de kerk puilde uit. "De vervolging van christenen is van alle tijden, en dit geweld geeft ons geloof alleen maar meer waarde. We geloven dat Jezus ons leert te houden van mensen die ons haten, en we houden van de mensen die dit hebben gedaan. Bovendien brengt het ons als christenen bij elkaar; we leren nog meer dan voorheen om elkaar lief te hebben."

De woorden van de priester worden treffend geïllustreerd door de enig overgebleven afbeelding die nog in de kerk zichtbaar is. Boven in de kerk prijkt een muurschildering van Jezus. Een ontroerend en hoopvol teken.

 

Tip voor de redactie?

Of heb je een foutje gezien? Mail ons

Lees ook

Christelijke tiener in Pakistan ‘doodgeslagen door agenten’

Christelijke tiener in Pakistan ‘doodgeslagen door agenten’

Vader van 14-jarige scholier spreekt van godsdienstig motief

Sacré-Coeur kleurt rood tegen geloofsvervolging

Sacré-Coeur kleurt rood tegen geloofsvervolging

Vrijheid van godsdienst neemt verder af

Joëlle Post

'Aanpak christenvervolging in Nederland moet hoogste prioriteit krijgen'

'Aanpak christenvervolging in Nederland moet hoogste prioriteit krijgen'

ChristenUnie en SGP willen Kamervragen stellen aan minister Blok

Sjoerd Wielenga