Icon--npo Icon--twitter Icon--facebook Icon--instagram Icon--mail Icon--search Icon--video Icon--image Icon--audio Icon--EO Icon--whatsapp Icon--linkedin Icon--snapchat Icon--youtube Icon--quote arrow-right Icon--menu Icon--background Icon--backgroundContent Icon--overlayBottom Icon--overlayTop

BLOG | Zelfs Marathon is religieus in Israël

Jolande Uringa blogt over Geloven in het 65-jarige Israël

in Nieuws

Hoe religieus ik ben? Dit is me al vaak gevraagd in Israel, meestal door seculiere joden. Ik moest even wennen aan de vraag.

In Nederland informeerden mensen weleens - na mijn introductie als 'gereformeerd-vrijgemaakt' - hoe 'streng gelovig' ik dan wel niet ben. Dat streng slaat natuurlijk op alle ge- en verboden van mijn denominatie. Twee keer per zondag naar de kerk, niet samenwonen enzovoort. Een gevolg van slechte pr van de kerk, dacht ik dan. Maar bij de 'graad van religiositeit' had ik nog nooit eerder stilgestaan.

Ladder van orthodoxie
De vraag komt niet voor niks van seculieren, die zichzelf overigens zelden 'atheïst' noemen. Inwoners in Israël worden moe van de religieuze stempel die door orthodoxe joden op dit land wordt gedrukt. Twee derde noemt zich seculier, de anderen laten zich graag indelen op de graad van 'geloven'. Aan de zwarte kleding, de pijpenkrullen, de gebedsriemen, ja zelfs aan de stof van de keppeltjes kun je zien in welke mate men gelooft (of orthodox is). Aangezien ik dat allemaal niet heb, vragen ze dan maar gewoon waar je staat op de ladder van orthodoxie. Voor seculieren meestal een equivalent van intolerantie.

Leger
Seculier zijn in Israël impliceert dat er respect is voor de religieuze waarden die iedere jood natuurlijk door en door kent. Maar er zit ook een sterke drang achter, naar vrijheid voor iedereen en gelijkheid voor iedereen. Bijvoorbeeld in het leger, waarin iedereen - jongens en meisjes - geacht wordt minimaal twee jaar te dienen. De uitzondering voor orthodoxe joden vanwege hun levenslange Torah-studie (iets waar je als seculier weinig vruchten van plukt) is hun een doorn in het oog. Het zijn immers de orthodoxen die de meeste bescherming nodig hebben, als ze besluiten in Palestijns gebied te gaan wonen. Ook de vrijstelling van belastingplicht (terwijl datzelfde leger handenvol geld kost en de sociale ongelijkheid groot is) zal op termijn veranderen onder druk van de seculieren.

Sponsorgeld
Maar ze moeten zich niet te snel rijk rekenen. Het dagelijkse leven is doorspekt met religie, of je nu wilt of niet. Zo was de prestigieuze marathon van Tel Aviv gelieerd aan een Amerikaanse zionistische beweging. Voor iedere kilometer die ik heb meegerend, bleek ik vijf shekels (1 euro) aan sponsorgeld te hebben opgehaald! Ik was me van geen kwaad bewust, de andere 35.000 deelnemers vast ook niet.
Het laat zien dat je als inwoner van Israël zelfs tegen wil en dank verbonden bent met religie. De sponsormachines uit Amerika maken overuren en doorkruisen alles wat seculier is of gewenst wordt seculier te zijn. Een complete scheiding tussen religie en staat bestaat hier niet, zolang de invloed van (internationale) orthodoxe joden nog zo groot is. Daarom heeft het dus weinig zin om te vragen óf iemand actief religieus is. Beter tast je bij je gesprekspartner af, 'hoe' religieus.
Aangezien mijn kerkelijke achtergrond ze niks zegt, mijn uiterlijk neutraal is en mijn bekeringsdrang bescheiden, zijn ze dikwijls met ieder antwoord tevreden... 

Tip voor de redactie?

Of heb je een foutje gezien? Mail ons

Meer over