Icon--npo Icon--twitter Icon--facebook Icon--instagram Icon--mail Icon--search Icon--video Icon--image Icon--audio Icon--EO Icon--whatsapp Icon--linkedin Icon--snapchat Icon--youtube Icon--quote arrow-right Icon--menu Icon--background Icon--backgroundContent Icon--overlayBottom Icon--overlayTop

René van Kooten: 'Ik ben een zondig mens'

Een oppervlakkige musicalster? Allesbehalve. René van Kooten heeft in zijn leven heel wat afgeworsteld met God. En dat doet hij nog steeds. 28 maart speelt hij de Jezus-rol tijdens The Passion in Den Haag.

"Ik ga heel erg van de hak op de tak, hoor," waarschuwt René van Kooten (40) al na een paar zinnen. "Sorry daarvoor. Het onderwerp 'geloven' vind ik nu eenmaal niet heel eenvoudig. Ik wil er alleen iets over zeggen als het genuanceerd kan, maar daar heb ik behoorlijk wat woorden voor nodig."

Zoetermeer

Het gesprek vindt plaats in een klein etablissement in het oude hart van Zoetermeer. Dat is de stad waar hij opgroeide, waar hij op zijn 11e zijn moeder verloor, waar hij leraar werd op de middelbare school die hij ook als leerling bezocht én waar hij werd ontdekt als musicalster. "Ik moet vaak uitleggen waarom ik in Zoetermeer woon, maar hier heb ik mijn wortels. Dit is mijn thuis."
Die wortels liggen allereerst in zijn familie. René groeide op in een protestants-christelijk gezin. "Zondags naar de kerk, een christelijke basisschool; ik ken de Bijbel van voor naar achter. Vooral de Bijbel in Beeld-serie maakte diepe indruk op me. De verhalen uit het Oude Testament waren spannende jongensverhalen; ik was er gek op."

Straf van God

"Ik was 7 toen mijn moeder kanker kreeg. Dat vond ik niet eerlijk; destijds kon ik dat nog niet goed woorden geven, maar het voelde wel zo. Het begon echt te jeuken toen een ver familielid van mij uit Australië een brief schreef, waarin zij beweerde dat kanker een straf van God was. Tenminste, zo heb ik het onthouden – ik was nog jong. Ik weet nog dat ik dacht: 'Dit deugt niet.' Het wantrouwen sloop binnen."
Toen hij elf was, overleed mijn moeder. Dat gaf aanleiding tot heftige discussies met God. "Ik vertel dit niet vaak, maar in mijn puberteit, tot na mijn twintigste, voerde ik 's avonds op mijn kamer dagelijks gesprekken met – en vooral tegen – God. Het waren soms bijna ruzies; ik heb daarin flink wat gescholden. Ik begreep niet hoe Hij zoiets kon laten gebeuren."

Instituut

Af en toe voert René nog steeds gesprekken met God. "Als ik fiets bijvoorbeeld. Dan uit ik mijn angsten, mijn verwijten, mijn dank." Praten óver geloof doet hij minder. Tot een paar jaar geleden nodigde hij nog ieder jaar een aantal mensen van de kerk uit om in gesprek te gaan. "Dan discussieerden we over wat mijn moeite was met de kerk. Nu doe ik dat wat minder."
Hij heeft zich laten uitschrijven uit de kerk. "Heel bewust, want het instituut kerk staat me steeds meer tegen. Als ik over Jezus lees, lees ik over Iemand die mensen bevroeg, die altijd doorvroeg naar hun intenties. Als kind haalde Hij de farizeeërs als uit hun comfortzone. Maar in de kerk mis ik dat juist heel erg. Het individu lijkt er zo weinig na te denken."
Het vanzelfsprekende dat René ervoer in zijn jeugd, is hem tegen gaan staan. "Ik werd gek van het 'zo is het nu eenmaal.' Nog steeds bezorgt die uitdrukking mij jeuk. Die gelatenheid, brrr. Als mijn opa aan tafel uit de Bijbel las, had ik het idee dat hij nauwelijks doorhad wat hij zei. En in mijn puberteit kon ik woedend op mijn vader worden als hij die gelatenheid had. 'Word verdorie toch eens boos!' schreeuwde ik dan."

Verschoppelingen

René ergert zich nóg meer aan de politieke kant van de kerk. "Zodra religie georganiseerd wordt, krijgt het een politieke kant. Dan komen er leiders, macht, eigenbelang. Dus uit ergernis over menselijke acties binnen kerkgemeenschappen, ging ik me afzetten tegen alles wat kerkelijk was."
Dat hij tijdens zijn studie geschiedenis de uitwassen van georganiseerde religie langs zag komen, hielp daar niet bij. En ook nu stoort hij zich aan de enorme rijkdom of de misbruikzaken. "Ik kan dat moeilijk rijmen met Jezus' liefde. De kerk begon ooit als een plaats waar alle verschoppelingen welkom waren, maar tegenwoordig lijkt er maar weinig plek voor verschoppelingen."

Je bent dus niet kerkelijk meer. Wat betekent geloven dan wél voor jou?
"Nadenken over het geloof helpt me vooral om kritisch naar mezelf te kijken. In mijn christelijke opvoeding heb ik een sterk kader meegekregen van wat goed en niet goed is. Voor mij is geloven een constante bron van discussie met mezelf. Wat doe ik? En waarom? Doe ik het goed, ben ik oprecht? Ik kan op deze vragen niet altijd 'ja' antwoorden; ik ben een zondig mens. Maar daar ben ik me wél bewust van."

Maakt dat laatste verschil?
"Ja, dat vind ik wel. Deze manier van leven verrijkt me, omdat het me continu laat nadenken over mijn motieven. Zoals Jezus dat ook deed. Het maakt me eigenlijk niet veel uit wat iemand vindt, als hij maar wel weet waaróm dat zijn mening is. Zoals gezegd: domme volgzaamheid kan me verschrikkelijk ergeren.
Daarnaast is onze cultuur gestempeld door het christendom. Daarom wil ik over het geloof vertellen aan mijn dochter. Ik wil haar laten nadenken. Vorig jaar ben ik vader geworden, en dat heeft me weer stilgezet bij deze thematiek. Zoals mijn christelijke opvoeding nu nog veel voor mij betekent, hoop ik dat het ook voor mijn dochter veel gaat betekenen."

Klein wonder

De persoon Jezus roept bij René wél heel veel positieve associaties op. Hij ziet er dan ook ontzettend naar uit om de Jezus-rol te spelen. "Weet je dat het een klein wonder is dat ik kan? Eigenlijk hadden we voor de musical waar ik nu in speel, Aspects of Love, geen onderstudie ('reservespeler', red.). Ik kon dus niet vrij krijgen. Maar op een miraculeuze wijze zijn er nu toch anderen die de rol kunnen spelen."
Hij hoefde niet lang na te denken toen hij gevraagd werd. "Het is voor mij de perfecte combinatie: het geweldige verhaal van Jezus, én muziek. Muziek speelt een centrale rol in mijn leven. Het omvat alle emoties. Binnen christelijke kringen vraagt men zich soms af of zulke muziek wel bij het verhaal van Jezus past. Komt de boodschap wel over? Maar ik merk dat de muziek juist zorgt dat het verhaal harten raakt. Als je op deze manier mensen aan het denken zet, is dat fantastisch."

Beeld: Dik Nicolai
 

The Passion

Den Haag is dit jaar het decor van The Passion, het paasevenement dat op donderdag 28 mei gaat plaatsvinden. De EO organiseert dit samen met de RKK, PKN en NBG. Naast het Binnenhof, het centrum van macht in Nederland, wordt het verhaal van Jezus' sterven én opstanding vertolkt door artiesten die Nederlandstalige nummers zingen.   
Thepassion.nl

René van Kooten

Musicalster René van Kooten (40) werd in 1998 'ontdekt' op het Zoetermeerse Erasmus College, waar hij geschiedenisdocent was, tijdens een musicalproject. Hij speelde verschillende rollen; aanvankelijk bij-, later ook hoofdrollen. Zo speelde hij Radames in Aida, Jean Vealjean in Les Miserables, Farao in Joseph and the Amazing Technicolor Dreamcoat en Chad in Love Me Tender. Tot 21 april speelt hij in Aspects of Love.
Hij is getrouwd met Tanya en sinds 2011 vader van Senna.

Geschreven door:

Pieter-Jan Rodenburg

Redacteur Visie Magazine

Tip voor de redactie?

Of heb je een foutje gezien? Mail ons