Icon--npo Icon--twitter Icon--facebook Icon--instagram Icon--mail Icon--search Icon--video Icon--image Icon--audio Icon--EO Icon--whatsapp Icon--linkedin Icon--snapchat Icon--youtube Icon--quote arrow-right Icon--menu Icon--background Icon--backgroundContent Icon--overlayBottom Icon--overlayTop

Broeder Hugo richt zich in de stilte op gebed

in Geloven

Hij leeft zoveel mogelijk teruggetrokken in de stilte, om zich optimaal te kunnen richten op het gebed. Zelf maakt de katholieke kluizenaar weinig ophef over die radicale keuze. “Hoor eens, hoe knap en heilig we ook denken te zijn, in vergelijking met de goede God blijven we altijd donkere vlekken.”

‘Liever een rare zonderling’

Op het moment van onze ontmoeting is broeder Hugo (34) een beetje van zijn apropos. Hij loopt heen en weer in zijn prachtige kerkje in het Groningse Warfhuizen. Het godshuis wordt grondig gerestaureerd en de kluizenaar heeft moeite met het gezaag en getimmer dat dit met zich meebrengt. “Het kloosterleven, en het kluizenaarsleven helemaal, is onder andere een training in gevoeligheid. Je leeft in de stilte, dus je ontwikkelt een sterke concentratie. Maar dit betekent ook dat geluiden harder klinken, kleuren feller worden en dat je scherper de emoties van mensen proeft. Dat is intensief.”
Het leven in stilte is voor hem geen doel, maar een middel, legt hij uit. “Wij kluizenaars trekken ons terug in de stilte om beter tot een ontmoeting met God te kunnen komen en om onze taak – bidden voor de wereld, de kerk en onze omgeving – beter te kunnen vervullen. Het is niet allereerst bedoeld om persoonlijke groei te bewerkstelligen of iets dergelijks. Dat zou ook wel erg egocentrisch zijn: jongens, zoek het allemaal maar uit, ik ga achter een hek zitten. Nee, dat is niet de bedoeling.”

Bergtop
Met ‘een hek’ doelt Hugo op het clausuurhek dat zijn kerk in tweeën deelt. Het voorste gedeelte is toegankelijk voor publiek en biedt een aanblik op een groot Mariabeeld, de Moeder van Smarten. Dit beeld trekt jaarlijks duizenden pelgrims, in het bijzonder mensen die verdriet hebben vanwege hun kinderen. Zij kunnen bidden, een kaarsje aansteken en een gebedsverzoek voor broeder Hugo in een schriftje schrijven.
Achter het clausuurhek is Hugo’s kluis, uitsluitend toegankelijk voor hemzelf. Overigens heeft de kluizenaar wel contact met de buitenwereld, zij het beperkt. “Ik heb wat contact met mijn familie en een paar heel goede vrienden. Verder voer ik af en toe geestelijke gesprekken met bezoekers. Dat kan niet onbeperkt natuurlijk, daarom ligt dat schriftje in de kerk.
Broeder Hugo ontvangt zelf ook sturing. Dat vindt hij een heel normale zaak. “Eens per maand komt een biechtvader langs die checkt of ik nog helemaal spoor. Dat is prima, ik ben ook maar een mens. Een oudere kluizenaar op een bergtop in Zwitserland, vader Gabriël, bewaakt de grote lijnen. We onderhouden contact via de telefoon. Die man is van onschatbare waarde voor mij. We hebben bovendien zo’n beetje hetzelfde gevoel voor humor.”

Drempelmoment
Je zou kunnen denken dat broeder Hugo een wereldvreemde, niet-communicatieve vogel is, maar niets is minder waar. Met inderdaad de nodige humor legt hij uit: “Je hebt twee typen kluizenaars. Er is het soort dat zó met de stilte is vergroeid dat ze ook in gezelschap nooit meer dan twee woorden zeggen. Het andere type vindt het heerlijk om in de stilte te zijn, maar als hij of zij dan aan het kwekken slaat, is het net alsof alles een halfjaar lang is opgespaard en er nú uit moet. Ik behoor duidelijk tot type twee!”
Broeder Hugo woont nu bijna tien jaar in zijn kluis. Hij groeide op als nuchtere, Drentse protestant, maar werd op zijn 14e katholiek. “Het geloof was heel aanwezig bij ons thuis, hoewel we niet behoudend waren – eerder midden-orthodox. Ook op mijn school werd door de leerlingen veel gesproken en gediscussieerd over geloofszaken. Ik werd stevig met de Bijbel grootgebracht en voor mij was de logische consequentie die daaruit voortvloeide dat ik katholiek werd, vreemd genoeg. Wat daarin een soort drempelmoment is geweest, is het ervaren van de Mariaverering in Maastricht. Daar ben ik als jongetje vreselijk door gegrepen. Ik vind het dus ook een bak dat hier volslagen per ongeluk een Mariabedevaartsoord is ontstaan. De goede God heeft ook de humor uitgevonden, dat blijkt maar weer.”

Tevreden
Door sommigen wordt broeder Hugo op een voetstuk gezet, maar daar moet hij niets van hebben. “Nee, dan ga ik door de grond. Ik word liever als een rare zonderling beschouwd, dan op een voetstuk geplaatst. Dat laatste is in feite heel vernederend, omdat je zelf weet dat het onterecht is. Alle kuren die mensen buiten hebben, hebben wij kluizenaars ook. Kluizenaarschap is een vorm van geestelijk naaktlopen: er is niets meer waarmee je jezelf kunt bedekken. In de afzondering vliegt al je rottigheid je open en bloot naar de strot, en je ziet dat je geen haar beter bent dan wie dan ook buiten je kluis. En hoor eens, hoe knap en heilig wij mensen ook denken te zijn, in vergelijking met de goede God blijven we toch altijd donkere vlekken. Alles wat in ons licht en warmte geeft, is rechtstreeks van Hem afkomstig.”
Of broeder Hugo groei doormaakt in zijn persoonlijke en geestelijke leven, laat hij over aan God. “Je moet vooral geen poeha krijgen, maar zorgen dat je je klusjes en gebedstijden doet en dat je simpelweg tevreden bent met wat je hebt. Dan is dit prima te doen als je hiervoor in de wieg bent gelegd. Ik denk niet dat ik ergens anders gelukkiger zou zijn dan hier. Dit leven past me als een oude jas.”
Aandrang om de kluis te verlaten, kent Hugo dan ook niet, hoewel hij reëel is: “Dat zal vast nog wel eens komen, want ook eerdere kluizenaars was dat niet vreemd. Ik sta echter onder gelofte bij de bisschop, dus als ik de kluis zou verlaten om elders te gaan wonen, zou ik uittreden. Maar dat is geenszins de bedoeling. Toch is het ook niet zo dat ik nu geen been buiten mijn kluis mag zetten. Als ik eens een boodschap moet doen, tuf ik gewoon met mijn brommertje naar het dichtstbijzijnde dorp.”

www.beslotentuin.nl

Tekst: Carola van Ruiswijk
Beeld: Gert-Jan van der Tuuk

‘Eens per maand komt een biechtvader langs die checkt of ik nog spoor’
 

Tip voor de redactie?

Of heb je een foutje gezien? Mail ons

Lees ook

Paus: Ook ik ben een feilbare zondaar

Paus: Ook ik ben een feilbare zondaar

"Er zijn donkere momenten waarop ik zeg: 'Heer, dit begrijp ik niet!'"

Achterkleindochter Darwin komt tot geloof

Achterkleindochter Darwin komt tot geloof

"Atheïsme kenmerkt zich door minachting"

Succesmonnik Anselm Grün

Succesmonnik Anselm Grün

Anselm Grün voldoet aan het stereotype beeld van een monnik: een oude man met een lange grijze baard in donkere monnikspij. Zijn ogen vertellen echter...