Icon--npo Icon--twitter Icon--facebook Icon--instagram Icon--mail Icon--search Icon--video Icon--image Icon--audio Icon--EO Icon--whatsapp Icon--linkedin Icon--snapchat Icon--youtube Icon--quote arrow-right Icon--menu Icon--background Icon--backgroundContent Icon--overlayBottom Icon--overlayTop

Tijd voor een spelletje

in Geloven

Wintertijd is spelletjestijd. De dagen zijn kort, de avonden lang. Buiten is het koud, binnen behaaglijk warm: het zijn de ideale omstandigheden om het gezelschapsspelletje uit de kast te halen. Blaas het stof van de spelletjesdoos, regel wat mokken warme chocolademelk en zet die tv uit!

Gezelschapsspelletjes zijn populair. Uit het onderzoek ‘De Spelende Mens’ van spelfabrikant Jumbo blijkt dat maar liefst 41 procent van de Nederlanders meerdere keren per week een spelletje speelt. Waarom we dat doen? “Om de gezelligheid,” zei tweederde van de ondervraagden.

Vooral bij gezinnen met kinderen komt het gezelschapsspel vaak ter tafel. “Dat is een goede zaak,” vindt Tischa Neve. Zij is kinder-en jeugdpsycholoog en adviseert ouders in het tv-programma Schatjes. Daarnaast is ze speltherapeut en groot voorstander van het gezelschapspel. Volgens haar zouden ouders de tv wat vaker uit moeten schakelen, om in de plaats daarvan een spelletje uit de kast te halen. “Het spelen van spelletjes is voor kinderen heel leuk, vooral als de ouders meedoen.” Volgens Neve levert een spelletje naast gezelligheid ook veel nuttige effecten op. “Het kind leert wachten op zijn beurt, omgaan met winst of verlies, het ontwikkelt zijn oog-handcoördinatie en leert zich aan regels te houden. Daarnaast zorgt het spelen ervoor dat kinderen hun emoties kunnen uitleven en daarmee ervaringen verwerken. Dat hebben kinderen zelf natuurlijk niet in de gaten; zij spelen gewoon een potje Ezeltje Strekje!” Neve ziet nog een ander pedagogisch voordeel: “Door te kiezen voor een spelletje boven de tv of computer geef je je kinderen ook nog eens échte aandacht, één op één.” Opvoedkundig is het gezelschapsspel dus een schot in de roos. Dat hadden ze in de jaren ’50 – spelletjestijd bij uitstek – nog niet zo slecht bekeken.

Vals spelen

Maar hoe gezellig is zo’n spelletje eigenlijk in de praktijk? Uit het onderzoek van Jumbo blijkt dat bijna de helft van de Nederlanders wel eens vals speelt. ‘Subtiel een pion verschuiven, kaarten laten verdwijnen, vragen van tevoren doorlezen of de dobbelsteen een klein extra duwtje geven. Wie herkent dat niet,’ zo stellen de onderzoekers. Dit vals spelen draagt natuurlijk niet bij aan de sfeer.
Irritaties steken bij een simpel spelletje dan ook snel de kop op. Wie herkent niet de immense frustratie van een treuzelende medespeler tijdens een potje dammen? Of het tenenkrommende moment waarop je voor de tiende keer een één gooit met ganzenborden. En zo gebeurt het maar al te vaak dat een aanvankelijk gezellig spel, uitmondt in een hevige competitiestrijd, waarbij de spelers koste wat kost de overwinning willen binnenslepen. Voor je het weet vliegen de pionnetjes en borden door de kamer, lopen spelers boos weg en barst er iemand in huilen uit. Niets menselijks is ons vreemd. ‘De Spelende Mens’ vertelt niet hoeveel potjes gemiddeld op een drama uitlopen.

Stuntpiloot

Hoe houdt je het leuk? Speltherapeut Tischa Neve heeft wel een idee. Als het gaat om spelletjes spelen met kinderen heeft zij wel een tip voor de ouders: “Zet niet alles op alles om te winnen. Speel het spel om het spel! Ik ontmoette tijdens de opnames van Schatjes een gezin, waarbij de moeder alles op alles zette om te winnen van haar vijfjarige zoontje. Die kleine van vijf probeerde de regels te veranderen of vals te spelen, zodra hij dreigde te verliezen. Dat lijkt me logisch, zou ik ook doen! Moeder hield voet bij stuk en probeerde te winnen. Het gevolg was een winnende, maar boze moeder en een huilend kind boven op zijn kamer. Kijk, zo moet het dus niet. Als moeder zo graag wil winnen met het spel ‘Stef de Stuntpiloot’, dan speelt ze dat toch met haar partner!”

Geduld, zelfbeheersing, vriendelijkheid, goedheid. Allemaal eigenschappen die tijdens een spelletje onder druk komen te staan. Een goede oefening dus, zo’n onschuldig potje Mens-erger-je-niet.

Horizon verbreden

Wie trouwens bij het woord ‘gezelschapsspelletjes’ direct denkt aan ouderwets Ganzenborden, Rummicuppen en Monopoliën kan zijn horizon gaan verbreden. Er zijn tegenwoordig spellen in alle soorten, maten, kleuren en vormen; voor ieder wat wils. Wikipedia onderscheidt tenminste drie soorten bordspelen. De zogenaamde klassieke bordspelletjes zoals dammen, schaken, Checkers en Shogi. Erg populair zijn echter de Designer bordspelen, ook wel German Games of Euro Games genoemd. Deze spellen gaan om strategie en slimmigheid. Designer spelletjes dragen namen als: ‘Kolonisten van Catan, El Grande, Eufraat en Tigris, Macchiavelli, Puerto Rico, Torros en Ticket To Ride. Tot slot noemt Wikipedia de ‘overige spellen’. Hieronder vallen meer traditionele bordspelletjes als: “Party & co, Levensweg, Stratego, Mad, Mastermind en Trivial Pursuit.

Ik zou zeggen: kies een spelletje uit! Leg deze Visie opzij en trommel familie of vrienden op. Maak het gezellig in huis. Lees eerst aandachtig Galaten 5:22 door en houd gedurende de competitie oma’s spreekwoord voor ogen: ‘Het gaat niet om de knikkers, maar om het spel.’

Martine Geerts

Tip voor de redactie?

Of heb je een foutje gezien? Mail ons