Icon--npo Icon--twitter Icon--facebook Icon--instagram Icon--mail Icon--search Icon--video Icon--image Icon--audio Icon--EO Icon--whatsapp Icon--linkedin Icon--snapchat Icon--youtube Icon--quote arrow-right Icon--menu Icon--background Icon--backgroundContent Icon--overlayBottom Icon--overlayTop

Waarom onze moeders massaal bloemen krijgen (en andere feitjes over Moederdag)

Bloemen, blijheid en commercie

in Mediatips

Zondag 8 mei is het moederdag. Kinderen zitten al dagen in spanning of hun verrassing niet ontdekt wordt. Een deel van de volwassenen vindt moederdag de unieke kans om moeders in het zonnetje te zetten. Een ander deel vindt het maar een commerciële aangelegenheid en een verplicht nummer. Alles over moederdag.

Waar komt moederdag vandaan?

Over de herkomst van moederdag bestaan verschillende ideeën. Zo zou Moeder Zondag al in de Middeleeuwen een kerkelijke feestdag zijn in Europa. Het werd gevierd op de zondag voor Pasen. Want op die dag kwamen de kinderen thuis van een lange tijd buitenshuis werken of leren. Ze namen geschenken mee voor hun moeder.

Waarschijnlijker is het verhaal over de Amerikaanse Anna Jarvis. Ze werd geboren in Crafton, West Virginia. Ze was nooit getrouwd en had zelf geen kinderen. Anna Jarvis zei dat haar belangrijkste werk het liefhebben en eren van moeders was. Ze begon bij haar eigen moeder, Anna Reeves Jarvis. Zeven kinderen van moeder Jarvis stierven toen ze nog jong waren. Alleen Anna, een zus en twee broers bleven in leven.

Moeder Jarvis was erg bedroefd om de dood van haar kinderen, maar na een tijdje besloot ze dat de beste manier om haar verdriet te vergeten, was door anderen te helpen. Ze was actief in het volksontwikkelingswerk en had daarbij geijverd voor betere moeders, betere gezinnen en betere mannen en vrouwen. Ze stierf in 1906 op de tweede zondag in mei. Op deze dag besloot haar dochter iets te organiseren om alle moeders te eren. Kerkleiders vonden het een goed idee en de eerste moederdag vond plaats in 1907 in Crafton op de tweede zondag in mei.

Anna wilde dat moederdag in meer steden gevierd werd. Dat kreeg ze voor elkaar. In 1914 riep de toenmalige president van de Verenigde Staten, Woodrow Wilson, moederdag uit tot nationale feestdag. Rond 1925 deed moederdag haar intrede in Nederland.

Wat krijgt ze?

De meeste moeders krijgen bloemen. Geurtjes en waardebonnen volgen op de voet. Ook huishoudelijke apparaten zijn een gewild cadeau. Hoe ironisch; de dag die ingesteld werd om moeder één dag van haar huishoudelijke taken te ontheffen, kan met het nieuwe huishoudelijke apparaat weer ruimschoots worden ingehaald. Hoezo, moederdag als zoethoudertje?

Ondanks weerzin bij sommigen tegen het gekunstelde of commerciële karakter van de moederdagviering – niet voor niets wordt deze dag ook wel de dag van de middenstand genoemd - is het feest in Nederland behoorlijk populair.

Naast Amerika en ons eigen land wordt moederdag onder andere gevierd in Denemarken, Finland, Italië, Turkije en Australië, maar niet overal op de tweede zondag van mei.

Waarom altijd die bloemen?

Anna Jarvis zag graag dat bloemen, met name anjers, gegeven werden aan moeders die de kerkdiensten bijwoonden en gelegd werden op de graven van overleden moeders. Anna bracht die tweede zondag in mei 1907 vijfhonderd anjers mee en gaf iedere moeder in haar kerk er één. Bloemisten grepen deze kans met beide handen aan en zien nu rond moederdag de bloemenverkoop tot recordhoogten stijgen.

Ideeën

Het grootste obstakel voor moederdagvierders: welk cadeau is geschikt? Wie herinnert zich niet het cadeau dat hij van zijn zakgeld kocht? Soms voor een kinderbudget heel duur, soms oerlelijk, maar juist daarom bijzonder. In de basisschoolleeftijd mag je nog aankomen met een liedje, een gedicht of een zelfgemaakt cadeau, met een ontbijt op bed – wat veel moeders nog het meest waarderen. Maar eenmaal volwassen en uit huis, reikt de creativiteit vaak niet verder dan een bosje bloemen, een cd-bon of bijvoorbeeld een magnetron.

Maar waarom zo moeilijk doen, als de kleine dingen het ‘em doen? Een mooi gedicht, een spontane zoen of gewoon je aanwezigheid. Of een boekje met bonnen in te ruilen bij de gever voor een dagje schoonmaken, een oppas, een dagje uit, een wandeling of een spelletje.

Moeders toen en nu

De rol en plaats van de moeder is in de loop van de jaren wel veranderd. In de tijd dat moederdag opkwam, bestond het leven van een moeder uit zorgen: koken, wassen, strijken, sokken stoppen, poetsen en boenen.

Bovendien waren gezinnen met zes of meer kinderen eerder regel dan uitzondering. Nu zijn in veel gezinnen de zorgtaken verdeeld tussen man en vrouw, staat allerlei technisch vernuft de huisvrouw terzijde en ligt het aantal kinderen op een gemiddelde van 1,6.

Een grote omwenteling aan het begin van de jaren zeventig was bovendien dat het warme eten ‘s avonds opgediend werd in plaats van ‘s middags. Huisvrouwen konden vanaf die tijd hun dag beter inplannen en buitenshuis gaan werken.

Moeders in de Bijbel

In de Bijbel spelen moeders geen onbelangrijke rol. Denk aan Eva, Sara, Rebekka, Rachel, Deborah, Hanna, Loïs, Maria, maar ook Tamar, Rachab, Ruth en Batseba. Al deze vrouwen drukken een belangrijk stempel op hun nageslacht.

In een preek die op internet te vinden is over moederdag, haalt de Gereformeerd Vrijgemaakte predikant ds. W.L. de Graaff Spreuken 31:10-31 aan. “Het is vaak zo dat dagen als moederdag uitgaan van de ideale situatie. Dat er een moeder is, dat er ook een vader is, dat er kinderen zijn die van moeder houden.” De uitzonderingen van kinderloze vrouwen, van gestorven of onbereikbare moeders, van moeders die het geestelijk of lichamelijk niet aankunnen, van moeders die hun kinderen niet meer zien, blijven volgens de predikant vaak wat buiten beeld.

Even verderop schrijft hij: “Spreuken 31 is een tekst die mooi aansluit bij moederdag, maar tegelijk de aandacht ook breder trekt. Meer ook naar vrouwen in het algemeen. Vers 30 spreekt ook niet over een moeder, maar algemener over de vrouw die de Here vreest. Dat betekent, een vrouw die dicht bij God leeft en Hem alle eer geeft. Zulke vrouwen zijn een zegen, niet alleen voor zichzelf en hun gezin, maar zeker ook voor de gemeente van Christus. Een aspect dat vooral in het Nieuwe Testament naar voren komt. (...) Een vrouw die ondanks gebrokenheid in het leven de Here vreest, die is te prijzen. Het is een geweldige nuance van het hele voorgaande van de spreukendichter, die past bij elke vrouw en moeder in de christelijke gemeente, al lijkt haar situatie voor de rest niet op de degelijke huisvrouw.”
Daarnaast merkt hij op dat het beeld dat in Spreuken geschetst wordt van de huisvrouw allerminst lijkt op een zogenaamde huissloof. “Veel eerder een manager van een huisbedrijf.” De Graaff ziet het bovendien tegen de achtergrond van het zevende gebod. Mannen van zo’n vrouw mogen in hun handen knijpen dat God hun zo’n vrouw gegeven heeft. “Het leert mannen met waardering te kijken naar hun echtgenotes en God daarvoor te danken.”

Moederdag voor alle vrouwen?

Moederdag is overigens voor veel mensen ook een dag om andere vrouwen in het zonnetje te zetten. Ongetrouwde tantes of kinderloze buurvrouwen spelen niet zelden een grote rol in het leven van mensen en worden vaak op moederdag eveneens verrast.

Op de vraag van kinderen wanneer het nu kinderdag is, luidt steevast het antwoord: ‘Het is elke dag kinderdag’.

Tip voor de redactie?

Of heb je een foutje gezien? Mail ons